Gijs Herderschee stelt in zijn column van 15 mei, dat “artsen het EPD niet snappen”. Want, zo stelt Herderschee, “het besluit over invoering van het EPD is vrijwel genomen”.

Uit de titel en aanhef van zijn column blijkt al, dat de heer Herderschee zélf het probleem niet snapt. Het Elektronisch Patiënten Dossier (EPD) is namelijk al jaren ingevoerd en al jaren gemeengoed; 99% van de huisartsen heeft al een EPD. En daar is niets mis mee. De voorgenomen wetgeving betreft de verplichte koppeling van al die dossiers aan een landelijk systeem, het LSP (Landelijk Schakel Punt). En dáárover gaat de discussie!

 

 

Veel (huis)artsen zijn hier terecht op tegen: het is een megalomaan project, wat de privacy schendt, het beroepsgeheim ondermijnt, nauwelijks meerwaarde zal blijken te hebben en bovendien nog eens heel veel geld gaat kosten. Geld, waar in de gezondheidszorg heel wat nuttigers voor kan worden gedaan.

Inderdaad, ruim 400.000 BIG-geregistreerde zorgverleners zullen –als Klink`s plannen doorgaan- uw en mijn dossiers kunnen inzien. Het vergt weinig fantasie om te kunnen voorspellen, dat uw en mijn medische geheimen dan geen geheimen meer zullen zijn. En geheimhouding, het medisch beroepsgeheim, is al eeuwenlang, sinds Hippocrates, een van de hoekstenen van de medische professie. Daar mag en moet de patiënt op kunnen rekenen!

Er zullen altijd mensen met minder goede bedoelingen zijn, die hier hun kansen zien. Eind april bijvoorbeeld werd bekend, dat in Virginia 8 miljoen patiëntendossiers zijn gestolen. De hackers vragen een losprijs van 10 miljoen euro. Jouw dossier, als bijvoorbeeld politicus met een geslachtsziekte, zal daar maar tussen zitten! De Amerikanen hebben zelfs een nieuwe term voor deze vorm van criminaliteit: Cryptoviral Extortion.

De voorstanders van een Landelijk EPD (L-EPD) schermen steeds met de meerwaarde ervan. Maar die meerwaarde is helemaal niet aangetoond! Minister Klink en zijn volgelingen komen steeds als enige wetenschappelijke onderbouwing van die vermeende meerwaarde met de stelling, dat een L-EPD 19.000 ziekenhuisopnames en 1200 doden zou kunnen besparen. Die getallen halen zij uit het HARM-onderzoek: Hospital Admissions related to Medication. Maar in dat hele onderzoek wordt nergens over een L-EPD gesproken! Het onderzoek zegt, dat er mogelijk een reductie van genoemde aantallen ziekenhuisopnames mogelijk is, als bepaalde risicogroepen meer aandacht krijgen in de vorm van extra medicatiebegeleiding. Dit door meer samenwerking tussen de verschillende behandelaren, zoals huisarts, specialist en apotheker. Een andere belangrijke aanbeveling uit dit onderzoek is, bepaalde pijnstillers, de zogenaamde NSAID`s, uit de vrije verkoop te halen en alleen op recept te verstrekken. Die pijnstillers veroorzaken bij onjuist gebruik nogal eens maagbloedingen, soms met dodelijke afloop.

Kortom: de voorstanders van invoering van een L-EPD citeren onjuist en onvolledig uit wetenschappelijk onderzoek. Van een gepromoveerd wetenschapper als minister Klink is dit een zeer laakbaar handelen. Helaas loopt de meerderheid van de Tweede Kamer als blinde lemmingen nagenoeg kritiekloos achter het zoetgevooisde maar onzuivere geluid van de bewindspersoon aan. Met uitzondering van de PVV-en SP-fracties, die de gevaren en de overbodigheid van het L-EPD terdege inzien.

Overigens wordt in de Eerste Kamer veel genuanceerder over het L-EPD gedacht. De senatoren hebben heel veel kritische vragen en er lijkt zich zelfs een meerderheid tegen de L-EPD-plannen af te tekenen. In de 22 jaar, dat ik huisarts ben, heb ik nimmer een situatie meegemaakt, waarbij een patiënt achteraf gezien voordeel zou hebben gehad bij een L-EPD. Nu blijkt, dat de meerderheid van de artsen uiterst kritisch is, laait de discussie weer op. Maar het belangrijkste is niet onderzocht: wat vindt de patiënt er nu eigenlijk van? Daar wordt nu aan gewerkt. Het Comité Wake-Up, een organisatie van ruim 400 kritische huisartsen, heeft een enquête opgestart in 25 praktijken verspreid over het gehele land. Wij vragen de patiënt wél naar zijn of haar mening. Wij hopen, de resultaten medio juni bekend te kunnen maken.

Hoe moet het nu verder met de medische informatie?
Ten eerste moet optimaal worden ingezet op de mogelijkheid van regionale gegevensbeschikbaarheid. 98% van de hulpvragen vindt in de eigen regio plaats. Natuurlijk, ook dan is misbruik niet geheel uit te sluiten. Maar het maakt nogal verschil, of er 200 mensen inzage hebben of 400.000!
Ten tweede moet worden ingezet op de ontwikkeling van individuele gegevensdragers. Voor mensen die dat willen en voor mensen, voor wie het, gezien hun medische historie, een meerwaarde heeft. Er is reeds een systeem, ter grootte van een bankpasje, dat gegevens op een overzichtelijke wijze kan opslaan en zelfs in vijf talen kan reproduceren.

Ik roep minister Klink op tot bezinning. Het is geen schande, je ongelijk ruiterlijk toe te geven.


Cees Dekker, huisarts te Urk.