Emmeloord, 8 juli 2026 | 

Asiel of asfalt

Rijkswaterstaat berichtte recent dat zij stopt met het herstel van wegen en bruggen in het noorden van Nederland, ook in de Noordoostpolder. Reden: het geld is op. Nadat de pot voor de Lelylijn is geplunderd ten gunste van de Nedersaksenlijn en een fatsoenlijke compensatie voor de aardbevingsschade voor de Groningers maar tergend langzaam en mondjesmaat van de grond komt, krijgen we nu dit weer.

Het minderheidskabinet van Rob Jetten laat ons weten dat er geen geld meer is voor fatsoenlijk onderhoud van wegen en bruggen. En dat terwijl er 20 miljard euro wordt vrijgemaakt om Nederland te 'vergroenen' en de veestapel te halveren. Dat was de oude hobby van D66-boerenhater Tjeerd de Groot en VVD-stikstofbestrijdster Christiane van der Wal. Weet u nog? Beiden hebben een veilig heenkomen gezocht en zijn nu verdwenen in de anonimiteit van de belangenbehartiging. Zo gaat dat. 'Na hen de zondvloed.' Al die duizenden gezinnen die zij jarenlang nodeloos in onzekerheid hebben gestort, raken hen totaal niet. Dat is meedogenloos vluchtgedrag.

Geld
Het is natuurlijk onzin dat het geld op is. Het geld in Nederland, en zeker in de EU, is namelijk nooit op. Het is alleen op als het aankomt op prioriteiten. En daar hoort het noorden niet bij. De EU-begroting wordt naar verluidt in de komende jaren verdubbeld naar 2.000 miljard (!) euro. Voor Nederland betekent dat vele miljarden extra naar Brussel. Daarbovenop wordt nog eens 19 miljard euro per jaar gereserveerd voor wapens, op dringend verzoek van Donald T. (alweer een Donald ...). Dat komt er gewoon. Geen probleem. Een miljard extra voor asiel? Dat komt er ook gewoon.

De klos
De woordspeling 'asiel of asfalt' is natuurlijk toeval, maar toch. De asielproblematiek zou moeten worden opgelost door het Asiel- en Migratiepact dat de EU deze week sloot. Dat gelooft natuurlijk niemand, gezien de ervaringen binnen de EU in de afgelopen tien tot vijftien jaar. Een kwart van de EU-landen doet sowieso niet mee.

De 'asielindustrie' zal bovendien wel zorgen voor enorme vertraging, omdat het pact haar verdienmodel aantast. Dat zal zo doorgaan totdat een vermoeide asielminister uiteindelijk ontmoedigd het hoofd buigt. Zo zal het gaan totdat het echte probleem wordt aangepakt: de instroom. Het noorden is van dit wanbeleid opnieuw de klos en wordt gebruikt als kop van jut. Wel meer asiel, geen asfalt. Het is de plicht van de overheid om te blijven investeren in asfalt en in het fatsoenlijke onderhoud van onze infrastructuur. Daarnaast moeten de kosten van asiel drastisch worden verlaagd. De dure Spreidingswet is de oorzaak van alweer een maatschappelijke tegenstelling. Burgemeesters dienen de wet te volgen; laat daar geen misverstand over bestaan. Maar de burger is het zat en vroeg of laat zal zich dat wreken. En dan krijgt diezelfde burger, wij dus, de schuld. Maar zo is het natuurlijk niet. Het draagvlak voor het kabinet-Jetten, nog maar net bezig, is nu al lager dan dat van het kabinet-Schoof. Er moet toch érgens een bel gaan rinkelen...

Gemeente versus overheid
De overheid schuift haar eigen falen om de instroom te beperken nu door naar de gemeenten. Met de belofte dat het allemaal beter wordt als zij maar braaf luisteren. Ze krijgen er een zak geld bij, als zoethoudertje. Maar het geld was toch op? Wie houdt hier nu wie voor de gek? Het is duidelijk dat onze minister van Asiel, Bart van den Brink, is opgezadeld met een onmogelijke taak. De arme man kon natuurlijk niet anders. Weigeren zou ten koste gaan van zijn politieke toekomst. Alles beter dan dat ... toch? Maar het zet andermaal de verhoudingen in Nederland nodeloos op scherp. Ik leerde vroeger al van mijn docent bestuurskunde op Nyenrode dat als je een rond balletje door een vierkant gat probeert te duwen, de kans dat dat lukt heel klein is. En als het na veel wrikken uiteindelijk toch lukt, worden zowel het balletje als het gat ernstig beschadigd.

Dat is wat er nu gebeurt.

Peter N. Blauw